Wolumen

Poniżej zaprezentowano zestawienie najpopularniejszych wskaźników, które służą do analizy wolumenu rynkowego.

CHAIKIN MONEY FLOW (ChMF)

CHAIKIN MONEY FLOW (ChMF)

Wskaźnik jest obliczany poprzez zsumowanie wskaźnika A/D z n-okresów (najczęściej n równe jest liczbie 21 okresów), a następnie podzielenie przez sumę wolumenów z tego samego okresu. Działanie wskaźnika polega na założeniu, że sile rynku przy jednocześnie zwiększonym wolumenie, zazwyczaj towarzyszą ceny zamknięcia powyżej połowy dziennego zakresu zmian ceny i na odwrót – gdy rynek jest słaby, ceny zamknięcia oscylują poniżej połowy dziennego zakresu zmian cen przy jednocześnie zwiększonym wolumenie.

CHAIKIN MONEY FLOW (ChMF) 1

Istnieją dwie metody interpretacji wskaźnika. Pierwsza jest oparta na potwierdzaniu wybicia kursu ponad opór przez dodatnie wartości wskaźnika (zapowiedź wzrostu kursu – patrz wykres powyżej) oraz na potwierdzaniu przebicia poziomu wsparcia przez wykres kurs za pomocą ujemnych wartości wskaźnika (zapowiedź spadku kursu – patrz wykres poniżej).

Druga metoda polega na poszukiwaniu dywergencji pomiędzy wykresem kursu a przebiegiem wskaźnika. Poniższy wykres przedstawia taką dywergencje na przykładzie wykresu akcji TECHMEX. Mimo zniżkującego trendu akcji, wartość wskaźnika rośnie i wyznacza trend zwyżkujący. Interpretacja ta zostaje potwierdzona zmianą trendu kursu.

CHAIKIN VOLATILITY (ChV)

CHAIKIN VOLATILITY (ChV)

Wskaźnik Chaikin Volatility można interpretować na dwojaki sposób. Pierwszy z nich polega na założeniu, że szczytom kursu towarzyszy zwiększona różnica pomiędzy dziennym kursem maksymalnym i minimalnym, bowiem inwestorzy tracą kontrolę nad emocjami i robią się nerwowi i niezdecydowani. Dołkom kursu zaś towarzyszą minimalne różnice pomiędzy kursem maksymalnym i minimalnym, gdyż inwestorzy są już znudzeni.

Jak widać na przykładzie zamieszczonym powyżej, wskaźnik osiągnął bardzo wysoki poziom (A) potwierdzając przełamanie trendu horyzontalnego (B) i utworzenie trendu zwyżkującego.

Druga metoda interpretacji zakłada, iż wzrost różnic między kursem maksymalnym i minimalnym w ciągu krótkiego okresu czasu zwiastuje zbliżający się dołek (np. paniczną wyprzedaż instrumentu przez inwestorów), a spadek tychże różnic w ciągu dłuższego okresu czasu prognozuje nadchodzący szczyt. Na przykładzie poniżej, lokalny szczyt został potwierdzony wysoką wartością wskaźnika.

CHAIKIN VOLATILITY (ChV)1

MONEY FLOW INDEX (MFI)

MONEY FLOW INDEX (MFI)

Wskaźnik MFI, czyli indeks przepływów pieniężnych, jest oscylatorem mierzącym wielkość napływu i odpływu kapitału. Wskaźnik przedstawiany jest jako wykres oscylujący w granicach wartości od 0 do 100 i w swojej konstrukcji jest zbliżony do RSI, jednakże w przeciwieństwie do niego wskaźnik MFI bierze pod uwagę także wolumen.

Trend zwyżkujący wskaźnika może być interpretowany jako oznaka napływu kapitału, zaś trend zniżkujący jako sygnał odpływu kapitału.

Wskaźnika można używać jako miernika stanu wykupienia i wyprzedania instrumentu. Przebywanie wskaźnika ponad poziomem wykupienia (80) pokazuje, że rynek jest wykupiony (przewartościowany), zaś gdy wskaźnik znajduje się poniżej poziomu wyprzedania (20), jest to informacja o wyprzedaniu rynku (niedowartościowaniu). Sygnały sprzedaży (czerwone znaczniki) pojawiają się gdy linia wykresu wskaźnika przecina z góry na dół poziom wykupienia (80), zaś sygnały zakupu (zielone znaczniki) pojawiają się gdy wykres wskaźnika przecina od dołu linię wyprzedania (20).

MONEY-FLOW-INDEX-MF
Innym sposobem interpretacji wskaźnika jest poszukiwanie dywergencji w celu przewidzenia zmiany trendu (patrz powyższy wykres). W zilustrowanej sytuacji, trend zwyżkujący instrumentu (A) nie znajduje potwierdzenia w wykresie wskaźnika który osiągnął już poziom wykupienia i zmienił trend na zniżkujący (B). Obserwacja ta zostaje potwierdzona krótkotrwałą zmianą trendu instrumentu na zniżkujący (C). Po osiągnięciu przez wykres MFI poziomu wyprzedania (D) pojawia się kolejna dywergencja – nowy rosnący trend wskaźnika (E) mimo wciąż trwającego trendu zniżkowego instrumentu (C). Po raz drugi sygnały wskaźnika okazały się prorocze i nastąpiło odwrócenie trendu zniżkującego na zwyżkujący (F).

Kombinacja dywergencji i osiągnięcie poziomu wykupienia/wyprzedania jest mocnym sygnałem do sprzedaży/zakupu.

EASE OF MOVEMENT (EMV)

EASE OF MOVEMENT (EMV)

Wskaźnik EMV jest funkcją ceny i wolumenu obrotów i jest pomocny przy ustalaniu, wyznaczaniu i potwierdzaniu rozpoczęcia dłuższych trendów. Niskie wartości wskaźnika oznaczają małe ruchy cen lub stosunkowo niewielkie ruchy cen przy dużym wolumenie, co często oznacza akumulację lub wyprzedaż. Dlatego ważne jest zachowanie wskaźnika względem poziomu zerowego.

Sygnał zakupu zostaje wygenerowany, gdy wykres wskaźnika przebije od dołu linię poziomu zero (zielony wskaźnik), zaś sygnał sprzedaży zostaje wygenerowany gdy wykres wskaźnika przebije od góry poziom zero (czerwony wskaźnik).

NEGATIVE VOLUME INDEX (NVI)

NEGATIVE VOLUME INDEX (NVI)

Indeks negatywnego wolumenu – NVI – autorstwa Normana Fosbacka został po raz pierwszy opisany w 1976 w książce tegoż autora pod tytułem “Stock Market Logic“. Wskaźnik ten obejmuje notowania, w których wolumen jest mniejszy w stosunku do poprzedniej sesji.

Według autora, wskaźnik ten jest użyteczny dla doświadczonych inwestorów, którzy zajmują pozycje ‘po cichu‘, gdy wolumen jest niski a tworzenie się formacji cenowych niepewne. Uprzedzają dzięki temu innych, mniej doświadczonych inwestorów, którzy zajmują pozycje na rynku po ukształtowaniu się widocznego trendu. Mimo, iż wskaźnik ten jest przeciwieństwem wskaźnika PVI, jego wzrost oznacza podtrzymanie trendu zwyżkującego rynku i analogicznie, jego spadek może oznaczać spadek notowań.

Graficzną prezentacją wskaźnika jest wykres NVI (niebieska linia) wraz z jego jednoroczną średnią wykładniczą (zielona linia) oraz krótszą średnią wykładniczą (pomarańczowa linia). Sygnał zakupu (zielony znacznik) zostaje wygenerowany, gdy linia jednorocznej średniej wykładniczej zostanie przecięta w górę przez krótszą średnią wykładniczą, zaś sygnał sprzedaży (czerwony znacznik) zostaje wygenerowany, gdy linia jednorocznej średniej wykładniczej zostanie przecięta w dół przez krótszą średnią wykładniczą.

Wskaźnik NVI najczęściej stosuje się wraz we współpracy ze wskaźnikiem PVI.

ON BALANCE VOLUME (OBV)

ON BALANCE VOLUME (OBV)

Wskaźnik OBV przedstawia kumulację wolumenu obrotów w czasie, ze znakiem plus lub minus, zależnie od zmiany kursu zamknięcia w danej sesji.

Zasada działania wskaźnika może zostać przedstawiona w następujący sposób:

  • Gdy cena zamknięcia z dnia dzisiejszego jest większa od ceny zamknięcia z dnia poprzedniego – C(d) > C(d-1) : OBV(d) = OBV(d-1)+V(d)
  • Gdy cena zamknięcia z dnia dzisiejszego jest mniejsza od ceny zamknięcia z dnia poprzedniego – C(d) < C(d-1) : OBV(d) = OBV(d-1)-V(d)
  • Gdy cena zamknięcia z dnia dzisiejszego jest równa cenie zamknięcia z dnia poprzedniego – C(d) = C(d-1) : OBV(d) = OBV(d-1)

gdzie: OBV(d) – obecna wartość wskaźnika, OBV(d-1) – poprzednia wartość wskaźnika, V(d) – aktualny wolumen,

Z założenia wskaźnik ten powinien wyprzedzać ruch cen instrumentu, dlatego też sposób interpretacji wykresu wskaźnika polega na wyznaczaniu linii trendu oraz poszukiwaniu dywergencji pomiędzy wskaźnikiem a ruchami cen, jak zaprezentowano to na powyższym przykładzie, gdzie wzrost wskaźnika OBV (A) trafnie zapowiedział wzrost cen i zmianę trendu ze zniżkującego (B) na zwyżkujący.

OBV używany jest często w roli wskaźnika pomocniczego, uzupełniającego sygnały innych wskaźników. Jego zmodyfikowaną i ulepszoną wersją jest wskaźnik A/D (Accumulation/Distribution).

POSITIVE VOLUME INDEX (PVI)

POSITIVE VOLUME INDEX (PVI)

Indeks pozytywnego wolumenu – PVI – autorstwa Normana Fosbacka został po raz pierwszy opisany w 1976 w książce tegoż autora pod tytułem “Stock Market Logic“. Wskaźnik ten obejmuje notowania, w których wolumen jest większy w stosunku do poprzedniej sesji.

Według autora, wskaźnik ten informuje o fakcie, iż grupa inwestorów którzy są mniej doświadczeni od doświadczonych inwestorów, zajmuje pozycje na rynku (czemu towarzyszy wzrost wolumenu). Mimo, iż jest to wskaźnik odwrotny do NVI, jego wzrost oznacza podtrzymanie trendu zwyżkującego na rynku i analogicznie, jego spadek może oznaczać spadek notowań.

Graficzną prezentacją wskaźnika jest wykres PVI (niebieska linia) wraz z jego jednoroczną średnią wykładniczą (zielona linia) oraz krótszą średnią wykładniczą (pomarańczowa linia). Sygnał zakupu (zielony znacznik) zostaje wygenerowany, gdy linia jednorocznej średniej wykładniczej zostanie przecięta w górę przez krótszą średnią wykładniczą, zaś sygnał sprzedaży (czerwony znacznik) zostaje wygenerowany, gdy linia jednorocznej średniej wykładniczej zostanie przecięta w dół przez krótszą średnią wykładniczą.

Wskaźnik PVI najczęściej stosuje się we współpracy ze wskaźnikiem NVI. Na powyższym przykładzie mamy zilustrowaną sytuację, w której oba te wskaźniki współpracują ze sobą dając mocny, podwójny sygnał do sprzedaży (czerwone znaczniki).

PRICE AND VOLUME TREND (PVT)

PRICE AND VOLUME TREND (PVT)

Wskaźnik Price and Volume Trend jest bardzo podobny to wskaźnika OBV i podobnie jak on mierzy wielkość przepływu kapitału. Jednakże w przypadku wskaźnika PVT, wielkość dodawanego lub odejmowanego wolumenu zależy od wielkości procentowej zmiany ceny w porównaniu z poprzednią sesją. Czynnik ten sprawia, iż odczyty wskaźnika PVT są bardziej precyzyjne od wskaźnika OBV.

Interpretacja wskaźnika PVT polega na porównywaniu przebiegu wskaźnika z trendem wykresu i wyszukiwaniu spowolnienia wzrostu/spadku wskaźnika przy rosnącym/spadającym kursie. Osłabienie wzrostu wartości wskaźnika przy trendzie wzrostowym kursu może prognozować bliski spadek notowań i na odwrót, spowolnienie spadku wskaźnika przy spadku cen instrumentu może być zwiastunem przełamania trendu zniżkującego. Wyraźniejszą zapowiedzią zmiany trendów jest wystąpienie dywergencji pomiędzy przebiegiem wskaźnika (A), a linią kursu (B). Przykład takiej dywergencji zaprezentowano na wykresie.

VOLUME RATE OF CHANGE (VROC)

VOLUME RATE OF CHANGE (VROC)

Wskaźnik VROC jest pod względem matematycznym identyczny do ROC, jednakże ten pierwszy opiera się na wolumenie a nie na cenach zamknięcia i mierzy tempo zmiany obrotów.

Wskaźnik VROC jest użyteczny w przełomowych momentach kursu instrumentu, takich jak szczyty, dołki czy punkty przełamania linii trendu, gdyż często poprzedza je wysokimi wskazaniami. Ponadto wskazania VROC pomagają prawidłowo ocenić siłę nowo utworzonego trendu. Interpretacja wskaźnika polega zatem na obserwowaniu jego poziomu oraz gwałtownych wzrostów. Jeżeli gwałtowny wzrost o dużej sile pojawi się (patrz wykres powyżej), może to zapowiadać zmianę trendu.

Dział powstał dzięki uprzejmości i współpracy mForex.

mForex_logo