Pozostałe formacje

Poniżej zaprezentowano zestawienie najpopularniejszych formacji, które nie mieszczą się w klasyfikacji odwrócenia lub kontynuacji. Każda z nich została opisana tabelarycznie, przedstawiono teorię identyfikacji oraz praktyczne wykorzystanie na rynku.

POZIOM BEZPIECZEŃSTWA

Przydatność: zabezpieczenie przed stratami

Teoria

stop_teoria

Przy każdym zakupie akcji musi być wyznaczony poziom bezpieczeństwa. Zabezpiecza on przed stratami w przypadku niezgodnego z oczekiwaniami zachowania rynku. Poziom ten najczęściej ustala się nieco poniżej ostatniego lokalnego minimum przed wykonaniem transakcji kupna. Jeśli zakup nastąpił na korekcie oznaczonej na rysunku kolorem zielonym, to poziom bezpieczeństwa należy wyznaczyć nieco poniżej ostatniego lokalnego minimum przed zakupem (B1). W miarę wzrostu ceny poziom bezpieczeństwa może być podwyższany, nie może być jednak nigdy obniżany. Podwyższanie poziomu bezpieczeństwa powinno odbywać się po przebiciu ostatniego maksimum (M). Nowy poziom bezpieczeństwa powinien znaleźć się nieco poniżej najbliższego dołka (poziomy od B2 do B4).

Uwaga: Poziom bezpieczeństwa nie został podwyższony do punktu (X), gdyż szczyt oznaczony numerem (1) nie przekroczył ostatniego maksimum (M).

Po spadku cen poniżej poziomu bezpieczeństwa (punkt P) musi bezwzględnie nastąpić sprzedaż.

Taktyka

stop_taktyka

Zawsze przy zakupie akcji wyznaczaj poziom bezpieczeństwa 5-15% poniżej ostatniego lokalnego minimum. Dokładna odległość zależy od ceny akcji i od jej ruchliwości. I tak, dla akcji mało ruchliwej, której cena wynosi 100 zł poziom bezpieczeństwa będzie wyznaczany 5% poniżej minimum, natomiast dla bardzo ruchliwej akcji o cenie 5 zł poziom bezpieczeństwa będzie wyznaczany nawet 15% poniżej minimum.

Przy zwyżce cen stopniowo przesuwaj w górę poziom bezpieczeństwa (tak jak to opisano w teorii).

Uwaga: Nigdy nie obniżaj poziomu bezpieczeństwa.

Jeśli poziom bezpieczeństwa zostanie przebity (tu: poziom B4) – sprzedaj natychmiast.

POZIOM OPORU

Przydatność: określenie wielkości zwyżki, podjęcie decyzji kupna, sprzedaży
Wolumen: rośnie przy wyznaczeniu oporu
Częstość występowania: duża
Ruch cen po przebiciu: najczęściej do następnego wsparcia
Sygnał kupna: przebicie poziomu oporu w górę
Sygnał sprzedaży: wzrost kursu w pobliże oporu

Teoria

opor_teoria

Poziom oporu wyznaczają poprzednie minima cenowe podczas zniżki cen, czyli wcześniejsze dna (punkt 1 lub punkty 1,2). Takie minimum powinno zostać potwierdzone przez wysoki wolumen obrotów. Poziom oporu nabiera znaczenia, gdy kurs spada poniżej ostatniego dna. To właśnie w okolicy tego poziomu powinien zostać zakończony lub zatrzymany ruch wzrostowy. Im dłużej kurs nie był w okolicy oporu (np. kilka miesięcy lub nawet lat) tym większe jest znaczenie tego poziomu. Każde testowanie poziomu oporu (wzrost w jego pobliże) powoduje zmniejszenie ważności tego poziomu.

Przebicie w górę poziomu oporu może być traktowane jako sygnał kupna. Jeśli nastąpi przynajmniej 10% wzrost kursu ponad opór – poziom ten zmienia się on we wsparcie, które najprawdopodobniej będzie powstrzymywało ewentualne późniejsze zniżki.

Taktyka

opor_taktyka

  • sprzedaj przy dojściu kursu do dobrze wykształconego poziomu oporu i odkup jak opisano niżej

Jeśli nie posiadasz akcji:

  • kupuj na korekcie po przebiciu w górę (potwierdzonym wzrostem wolumenu obrotów) dobrze wykształconego oporu

Zawsze przy podejmowaniu decyzji zakupu sprawdź położenie najbliższych poziomów oporu i wsparcia – mogą one spowolnić lub zatrzymać ruch cen (odpowiednio zwyżkę lub spadek).

POZIOM WSPARCIA

Przydatność: określenie wielkości zniżki, podjęcie decyzji kupna, sprzedaży
Wolumen: rośnie przy wyznaczeniu wsparcia
Częstość występowania: duża
Ruch cen po przebiciu: najczęściej do następnego wsparcia
Sygnał kupna: korekta w pobliże poziomu wsparcia
Sygnał sprzedaży: przebicie w dół poziomu wsparcia

Teoria

wsparcie_teoria

Poziom wsparcia wyznaczają poprzednie maksima cenowe podczas zwyżki cen, czyli wcześniejsze szczyty (punkt 1 lub punkty 1,2). Takie maksimum powinno zostać potwierdzone przez wysoki wolumen obrotów. Poziom wsparcia nabiera znaczenia, gdy kurs przekroczy ostatnie maksimum lub maksima. To właśnie w okolicy wsparcia może zostać zakończony lub zatrzymany ruch korekcyjny po wzrostach. Im dłużej kurs nie był w okolicy wsparcia (np. kilka miesięcy lub nawet lat) tym większe jest znaczenie tego poziomu. Każde testowanie poziomu wsparcia (spadek w jego pobliże) powoduje zmniejszenie ważności tego poziomu. Przebicie w dół poziomu wparcia może być traktowane jako sygnał sprzedaży. Jeśli nastąpi przynajmniej 10% spadek kursu poniżej wsparcia – zmienia się ono w poziom oporu, który najprawdopodobniej będzie hamował ewentualne późniejsze zwyżki.

Wsparcie jest najczęściej używane przy określaniu wielkości zniżek po wybiciu w dół z różnych formacji.

Uwaga: Minimum cenowe (3) nie jest poziomem wsparcia.

Uwaga: W trendzie krótkoterminowym poziomy wsparcia są najlepiej widoczne na notowaniach dziennych, natomiast dla ruchów głównych i średnioterminowych na notowaniach tygodniowych i miesięcznych.

Taktyka

wsparcie_taktyka

Jeśli posiadasz akcje:

  • jeśli nastąpi przebicie w dół poziomu wsparcia sprzedaj natychmiast

Jeśli nie posiadasz akcji:

  • kupuj na korekcie do wsparcia po pierwszym wybiciu (K1)
  • kupuj na korekcie do pierwszego lokalnego maksimum po następnym ruchu (K2)
  • ale nie kupuj na korekcie do drugiego lokalnego maksimum (K3) – na następne kupno trzeba poczekać do średnioterminowej korekty

Zawsze przy podejmowaniu decyzji zakupu sprawdź położenie najbliższych poziomów oporu i wsparcia – mogą one spowolnić lub zatrzymać ruch cen (odpowiednio zwyżkę lub spadek).

TREND HORYZONTALNY

Przydatność: podjęcie decyzji kupna, sprzedaży
Ruch cen: zależy od czasu trwania trendu
Sygnał kupna: przebicie w górę linii trendu
Sygnał sprzedaży: przebicie w dół linii trendu

Teoria

trendho_teoria

Aby wyznaczyć trend horyzontalny należy wyodrębnić dwa minima (rys. 1) albo dwa maksima (rys. 2) cenowe (1,2) przy czym oba punkty muszą zostać ustalone na tym samym poziomie. Punkty te muszą być oddalone od siebie przynajmniej o tydzień, a pomiędzy nimi kurs musi wyraźnie odejść od wyznaczanej właśnie linii trendu. Potwierdzenie trendu następuje, gdy kolejny punkt zwrotny (3) utworzy się w jego pobliżu.

Istnieją dwa kryteria ważności (w sensie technicznym) trendu horyzontalnego:

  • ilość potwierdzeń: większa liczba punktów zwrotnych na linii bądź blisko niej świadczy o większej sile trendu, tzn. każdy test trendu podkreśla jego znaczenie
  • odległość między punktami wyznaczającymi trend: im większy jest odstęp (w czasie) pomiędzy punktami zwrotnymi, tym silniejszy trend.

Sygnał sprzedaży zostaje wygenerowany, jeśli kurs przebija w dół linię trendu (rys. 1). Sygnał kupna zostaje wygenerowany, jeśli kurs przebija w górę linię trendu (rys 2.) przy znacznej zwyżce wolumenu obrotów. Wielkość ruchu cen podczas wybicia musi wynieść co najmniej 3% w przypadku akcji lub 2% w przypadku indeksu.

Taktyka

trendho_taktyka

  • jeśli nastąpi przebicie w dół czerwonej linii trendu (rys. 1) sprzedaj natychmiast
  • jeśli nastąpi przebicie w górę niebieskiej linii trendu (rys. 2) sprzedaj na wybiciu i odkup na korekcie

Jeśli nie posiadasz akcji:

  • jeśli nastąpi przebicie w górę niebieskiej linii trendu (rys. 2) możesz kupować na korekcie

TREND ZNIŻKUJĄCY

Przydatność: określenie tendencji kursu
Wolumen: patrz opis
Ruch cen: zależy od czasu trwania trendu

Teoria

trendzn_teoria

Aby wyznaczyć trend zniżkujący należy wyodrębnić dwa maksima cenowe (1,2) przy czym drugie musi zostać ustalone na niższym poziomie niż pierwsze. Maksima te muszą być oddalone od siebie przynajmniej o tydzień, a pomiędzy nimi kurs musi wyraźnie odejść od wyznaczanej właśnie linii trendu. Potwierdzenie trendu następuje, gdy kolejne maksimum cenowe (3) utworzy się w jego pobliżu.

Istnieją trzy kryteria ważności (w sensie technicznym) trendu zniżkującego:

  • ilość potwierdzeń: większa liczba szczytów na linii bądź blisko niej świadczy o większej sile trendu, tzn. każdy test trendu podkreśla jego znaczenie
  • odległość między punktami wyznaczającymi trend: im większy jest odstęp (w czasie) pomiędzy szczytami, tym silniejszy trend
  • kąt nachylenia: im mniej stroma jest linia trendu, tym większe jest jej znaczenie (tym trudniej trend będzie przełamany).

Uwaga: Przebicie w górę linii trendu zniżkującego nie jest sygnałem kupna (może być traktowane jako sygnał przygotowawczy).

Wolumen obrotów powinien potwierdzać trend tzn. powinien osiągać wyższe wartości, gdy kurs wyznacza nowe minima.

Taktyka

trendzn_taktyka

Jeśli posiadasz akcje:

  • jeśli nie sprzedałeś wcześniej, sprzedaj przy potwierdzeniu trendu (trzeci punkt zwrotny)

Jeśli nie posiadasz akcji:

  • jeśli nastąpi wybicie w górę (W) przygotuj się do zakupu – czekaj na inne sygnały kupna

TREND ZWYŻKUJĄCY

Przydatnosc: okreslenie tendencji kursu, podjecie decyzji sprzedazy
Wolumen: patrz opis
Ruch cen: zalezy od czasu trwania trendu
Sygnal sprzedazy: przebicie w dól linii trendu

Teoria

trendzw_teoria

Aby wyznaczyc trend zwyzkujacy nalezy wyodrebnic dwa minima cenowe (1,2) przy czym drugie musi zostac ustalone na wyzszym poziomie niz pierwsze. Minima te musza byc oddalone od siebie przynajmniej o tydzien, a pomiedzy nimi kurs musi wyraznie odejsc od wyznaczanej wlasnie linii trendu. Potwierdzenie trendu nastepuje, gdy kolejne minimum cenowe (3) utworzy sie na tej linii lub w jej poblizu.

Istnieja trzy kryteria waznosci (w sensie technicznym) trendu zwyzkujacego:

  • ilosc potwierdzen: wieksza liczba dolków na linii badz blisko niej swiadczy o wiekszej sile trendu, tzn. kazdy test trendu podkresla jego znaczenie
  • odleglosc miedzy punktami wyznaczajacymi trend: im wiekszy jest odstep (w czasie) pomiedzy dolkami, tym silniejszy trend
  • kat nachylenia: im mniej stroma jest linia trendu, tym wieksze jest jej znaczenie (tym trudniej trend bedzie przebity i tym wazniejszy jest sygnal sprzedazy po przebiciu trendu).

Sygnal sprzedazy zostaje wygenerowany, jesli kurs przebija w dól linie trendu (o co najmniej 3% w przypadku akcji, lub 2% w przypadku indeksu).

Uwaga 1: Bardzo duzy wzrost wolumenu obrotów podczas przebicia linii trendu, a potem natychmiastowy powrót kursu do tej linii moze oznaczac falszywy sygnal sprzedazy.

Uwaga 2: Na poczatku glównego trendu wzrostowego poprawnie wyznaczona linia najczesciej przebiega przez drugie i trzecie minimum (a nie przez pierwsze i drugie). Wolumen obrotów powinien potwierdzac trend tzn. powinien osiagac wyzsze wartosci, gdy kurs wyznacza nowe maksima.

Taktyka

trendzw_taktyka

Jesli posiadasz akcje:

  • jesli nastapi przebicie w dól czerwonej linii trendu sprzedaj natychmiast
  • jesli nastapi przebicie w góre niebieskiej linii trendu i trend nie jest bardzo stromy, sprzedaj na wybiciu i odkup na korekcie (pod warunkiem, ze linie trendu nie tworza klina zwyzkujacego)

Jesli nie posiadasz akcji:

  • jesli nastapi przebicie w góre niebieskiej linii trendu i trend nie jest bardzo stromy, mozesz kupowac na korekcie

TRENDY

Przydatność: określenie tendencji kursu
Czas kształtowania: patrz opis
Wolumen: patrz opis
Ruch cen: zależy od stopnia trendu

Teoria

trend_teoria

Trend jest podstawowym pojęciem analizy technicznej i określa kierunek ruchu cen całego rynku bądź jakiegoś papieru. Trendma podstawowe znaczenie przy podejmowaniu decyzji o kupnie czy sprzedaży, ponieważ jedna z podstawowych zasad analizy technicznej głosi, że inwestowanie zawsze powinno odbywać się w zgodzie z trendem (kierunkiem ruchu cen).

Ze względu na czas trwania trendy można podzielić na:

  • długoterminowy (główny, pierwszorzędny) – trwający od kilku miesięcy do kilku lat
  • średnioterminowy (drugorzędny) – trwający kilka miesięcy
  • krótkoterminowy (trzeciorzędny) – trwający kilka tygodni.

Wspomniana wyżej zasada inwestowania w zgodzie z trendem odnosi się przede wszystkim do trendu głównego.

Jeżeli linia trendu jest wyznaczana przez szczyty – mówimy o trendzie niebieskim, jeśli zaś przez dołki – mówimy o trendzie czerwonym.

Ze względu na kierunek ruchu cen można wyodrębnić trendy:

  • zwyżkujący – wyznaczany zawsze przez minima cenowe
  • zniżkujący – wyznaczany zawsze przez szczyty
  • horyzontalny – wyznaczany przez dołki lub szczyty.

Taktyka

trend_taktyka

Zawsze na początku analizy powinieneś wyznaczyć na wykresie linie trendu i inwestować w zgodzie z trendem głównym. Trendy pozwalają na zabezpieczenie przed zbyt wczesnym wyjściem z rynku przy inwestycjach długoterminowych.

Ważne informacje dotyczące trendów:

  • Trendy główne zwykle trwają przez długi okres czasu i w tym czasie kursy akcji przebywają długą drogę.
  • Ogromne zyski można by osiągnąć kupując na samym dnie bessy, a sprzedając na samym szczycie hossy.
  • Nie jest możliwe wykonanie ruchów opisanych w punkcie powyżej.
  • Jest możliwe uniknięcie kupowania pod koniec hossy.
  • Możliwe jest osiągnięcie zysków przy inwestycjach zgodnych z trendem głównym, w trendzie drugorzędnym, a czasami nawet na akcjach poruszających się przeciwnie do trendu głównego.
  • Największe i najpewniejsze zyski można osiągnąć inwestując w trendzie głównym przez większą część czasu jego trwania ale nie w początkowej ani końcowej fazie tego trendu. Dlatego kapitał należy inwestować w największym stopniu w środkowej fazie trendu głównego.

WOLUMEN

Przydatność: potwierdzenie siły trendu

Teoria

wolumen_teoria

Wolumen obrotów powinien potwierdzać trend główny. Przy trendzie wzrostowym powinien osiągać wysokie wartości podczas zwyżek kursu do nowych maksimów, a przy trendzie spadkowym powinien rosnąć, gdy kurs osiąga kolejne minima. Brak potwierdzenia trendu przez wolumen obrotów ostrzega przed możliwością zmiany tendencji.

Taktyka

wolumen_taktyka

Gdy kurs kilka dni z rzędu rośnie w zgodzie z trendem głównym i nagle następuje bardzo znaczący wzrost wolumenu, mogą wystąpić się dwie sytuacje:

  • zmiana kierunku ruchu (najczęściej)
  • przyspieszenie wzrostu (rzadko)

Ponieważ w 9 przypadkach na 10 dochodzi do zmiany kierunku ruchu, to jeśli posiadasz akcje sprzedaj je.

Dział powstał dzięki uprzejmości i współpracy mForex.

mForex_logo