Naga Markets


W tym miesiącu obchodzimy ósmą rocznicę pierwszej transakcji dokonanej za pomocą BTC. W maju 2010 Laszlo Hanyecz – deweloper zaangażowany w tworzenie kodu bitcoina, nabył dwie pizze za kwotę 10 tys. BTC po ówczesnym kurcie 0,008 USD, które niewątpliwie przejdą do historii jako najdroższe pizze na świecie. W swoim pierwotnym założeniu, świeżo powstała cyfrowa waluta miała zapewnić szybkie, nisko kosztowe transakcje na globalną skalę.


Problem

Mamy rok 2018, bitcoin przeżywa boom, cena oscyluje w granicach 8-9 tys. USD. Obecnie czas realizacji pojedynczej transakcji wynosi nawet kilka godzin, przy wydajności zaledwie 3 – 5 transakcji na sekundę (dla porównania system Visa w tym samym czasie jest w stanie przetworzyć do 56 tys. transakcji). W takim tempie nie ma mowy o tym, by bitcoin zyskał masową adopcję jako globalny środek płatniczy. Ponadto dochodzi problem wysokich opłat za przesył. Tak powolna prędkość realizacji transakcji prowadzi do powstawania zatorów w postaci oczekujących zleceń. Górnicy, czyli tak naprawdę komputery odpowiedzialne za tworzenie nowych bloków i przetwarzanie transakcji, muszą dokonywać selekcji, które z nich zrealizować w pierwszej kolejności. Nie trudno się domyśleć, że osoba, która jest gotowa zapłacić najwyższą cenę obsługiwana jest w pierwszej kolejności. Jednym słowem „Houston mamy problem!”

Rozwiązanie

Pierwszą propozycją rozwiązania skalowalności bitcoina było uruchomienie w sierpniu zeszłego roku protokołu Segwit, który w swoim założeniu miał odciążyć system poprzez umieszczenie kodu transakcji w oddzielnym mini-bloku. Kolejnym etapem, bazującym na Segwit jest protokół o nazwie Ligtning Network (LN). Twórcami jego podstaw jest dwóch deweloperów: Joseph Poon i Tadge Dryja, którzy w lutym 2015 opublikowali poświęcony mu white paper. W celu zaimplementowania protokołu powstało kilka specjalnie utworzonych w tym celu startupów (m.in. Lightning, Blockstream, Blockchain). Sama nazwa nawiązuje do angielskiego słowa oznaczającego błyskawicę. LN ma w swoim założeniu umożliwić dokonywanie praktycznie nieograniczonej ilości natychmiastowych transakcji po niewspółmiernie niższych kosztach. Rozwiązanie to stanowi element tzw. drugiej warstwy w systemie bitcoina (Second Layer), z których pierwszą jest sam blockchain jako jądro. Druga warstwa stanowi nadbudowę opartą o inteligentne kontrakty (smart contracts), w ramach której działa m.in. LN.

Kanały płatnicze

Podstawą LN są tzw. kanały płatnicze (payment channels), będące tak naprawdę portfelem z funkcją multi-signature (w skrócie multi-sig). Najprościej rzecz ujmując, 2 osoby, nazwijmy je Zbyszek i Ania (ewentualnie jedna z tych osób), deponują określoną ilość bitcoinów tworząc kanał płatniczy zapisywany na blockchainie wraz z początkowym saldem oraz okresem, na jaki jest on utworzony (od kilku godzin do kilku miesięcy a nawet lat). Od tego momentu osoby te mogą dokonywać bezpośrednio między sobą nieograniczoną liczbę transakcji poza blockchainem, przy czym blockchain, poprzez inteligentne kontrakty, jest niejako ich gwarantem, elementem zabezpieczającym. Co najważniejsze, rozwiązanie to w znacznej mierze odciąża główny system. 

Przy każdej transakcji aktualizowane jest saldo z wykorzystaniem funkcji multi-sig. Kolejne zetknięcie z blockchainem następuje dopiero w momencie zamknięcia kanału płatniczego – wówczas saldo jest ostatecznie rozliczane i zapisywane onchain. 

Lightning Network

Jednakże prawdziwym przełomem jest połączenie pojedynczych kanałów płatniczych w sieć, czyli LN w pełniejszej krasie. Powiększmy naszą początkową grupę o jedną osobę. Oprócz Ani i Zbyszka mamy Małgosię, która chciałaby przesłać 0.1 BTC do Ani, ale nie mają one otwartego między sobą bezpośredniego kanału płatniczego, za to Małgosia jest połączona kanałem płatniczym ze Zbyszkiem, przez może poprosić go, by ten przesłał powyższą kwotę Ani dzięki temu, że między nimi istnieje już połączenie.

Pójdźmy o krok dalej i wyobraźmy sobie istnienie sieci węzłów (nodes), z których każdy skupia tysiące a nawet miliony kanałów płatniczych. Dzięki temu praktycznie każda osoba posiadająca kanał płatniczy z jednym z węzłów jest w stanie dokonywać transakcje z nieograniczoną ilością osób bez konieczności otwierania z nimi bezpośrednich kanałów płatniczych. Elementem motywującym osoby bądź firmy do prowadzenia węzłów ma być pobieranie opłat transakcyjnych. Byłyby one niewspółmiernie niższe od obecnych kosztów przesyłania bitcoina onchain. W uproszczeniu, można powiedzieć, że operatorzy węzłów pełniliby rolę podobna do górników w ramach obecnego systemu. 

W przypadku, gdyby dany węzeł nie był w stanie zrealizować transakcji, otrzymywalibyśmy zwrot środków. Ktoś mógłby zapytać: chwileczkę, a co jeśli osoba prowadząca węzeł zechciałaby w nieuczciwy sposób zatrzymać nasze środki bez przekazywania ich do docelowego adresata? Nie zapominajmy, że LN oparty jest na systemie inteligentnych kontraktów, zaś brak wypełnienia warunku kontraktu w sposób automatyczny anuluje transakcję. Zatem pośrednio blockchain, poprzez system inteligentnych kontraktów pełni funkcję ochronną, niejako gwaranta dla transakcji. Rozwinięcie bardziej zaawansowanych funkcjonalności umożliwi użytkownikom wybór węzła pobierającego najniższe opłaty lub nawet rozproszenie transakcji w ramach kilku sieci. W tworzonym oprogramowaniu do obsługi LN przewidziana jest funkcja stosowania kar wobec strony niewywiązującej się ze swojego zobowiązania – traciłaby ona wszystkie środki zdeponowane w portfelu multi-sig.

Zalety LN:

  • Potencjalne rozwiązanie problemów praktycznych, występujących podczas używania bitcoina. Płatności realizowane są natychmiastowo, niskim kosztem, znikają też ograniczenia związane z przepustowością sieci.
  • Zwiększony stopień anonimowości i prywatności dzięki temu, że transakcje są realizowane offchain, oraz, co jest przewidywane w dalszym etapie rozwoju, możliwośc dzielenia transakcji i wysyłania ich za pośrednictwem wielu kanałów.
  • Możliwość realizacji nawet bardzo małych transakcji (już od 1 satoshi) z racji tego, że opłaty są proporcjonalne do przesyłanych kwot; w przypadku transakcji w ramach danego kanału płatniczego nie naliczane są żadne opłaty.
  • Możliwość przeprowadzania bezpośrednich transakcji pomiędzy różnymi blockchainami (tzw. cross-chain atomic swaps), co w praktyce oznacza bezpośrednie, natychmiastowe transakcje z użyciem różnych kryptowalut np. BTC i LTC. Nie ma potrzeby korzystania z giełdy kryptowalut.
  • LN może zostać zaimplementowany w ramach innych kryptowalut powstałych na bazie Bitcoin Core, pod warunkiem spełnienia przez nie określonych warunków, w tym kompatybilności z LN i aktywowanego protokołu Segwit.

Wady LN:

  • Na obecnym etapie brak jest możliwości przeprowadzania transakcji offline. Jednakże trwają prace nad rozwiązaniem tego problemu.
  • LN wykorzystuje system P2P, przez co w przypadku braku wywiązania się drugiej strony ze zobowiązania, potrzeba godzin a nawet dni do zamknięcia kanału płatniczego i odzyskania środków.
  • LN nie jest docelowo systemem do realizacji wielkokwotowych transakcji, choć teoretycznie jest to możliwe poprzez podzielenie kwoty i przesłanie jej za pomocą wielu kanałów. Poza tym, w tym celu wymagane jest posiadanie odpowiedniej ilości środków w portfelu multi-sig.
  • Potencjalne ryzyko centralizacji w wyniku powstania ogromnych węzłów płatniczych, porównywalnych przez przeciwników LN do systemu bankowego kontrolującego większość przepływów.

Na sam koniec należy dodać, że protokół LN jest na ten moment jeszcze na bardzo wczesnym etapie rozwoju. Tak jak wspomniano na początku, white paper został opublikowany w lutym 2015 roku. Funkcjonuje w bardzo ograniczonym zakresie w ramach wersji beta i nadal trwają intensywne prace nad jego ulepszeniem. Nadzieję na szerszą implementację LN daje nawiązanie współpracy z korporacjami oraz wielkimi instytucjami. Jednakże należy też pamiętać, że Internet w swojej początkowej fazie działania zmagał się z podobnymi, a nawet poważniejszymi problemami, więc miejmy nadzieję, że błyskawiczne, nisko kosztowe transakcje oparte o blockchain są jedynie kwestią czasu.

Postscriptum: 

Wracając jeszcze do tematu Laszlo Hanyecza i pizzy – 25 lutego 2018 podał on do informacji publicznej, iż zakupił kolejne dwie pizze przy pomocy LN. Tym razem zapłacił ze nie  jedynie 649000 satoshi, czyli 0.00649 BTC, co w przeliczeniu po ówczesnym kursie daje kwotę 62 USD.

Co ważne, dzień 22 maja jest świętowany jako Bitcoin Pizza Day na upamiętnienie dokonanej przez niego pierwszej udokumentowanej transakcji przy użyciu Bitcoina. Zatem nie żałujmy sobie pizzy w ten dzień, nawet jeśli zakupimy ją przy użyciu waluty fiducjarnej.

Zostaw komentarz logując się za pomocą Facebook

To również Cię zainteresuje - Comparic24.tv

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here