Naga Markets




Powszechnie mówi się o chińskim cudzie gospodarczym, przywołując dane na temat wciąż imponującego wzrostu gospodarczego oraz spekulując, kiedy Chiny zdeklasują Stany Zjednoczone jako państwo z największą gospodarką. W kontekście publikacji białej księgi projektu Libra firmowanego przez Facebooka, zaczęły pojawiać się informacje o tym, że chiński bank centralny może przyśpieszyć prace nad rozwojem kierowanej odgórnie waluty cyfrowej. Rodzi się jednak pytanie, czy jest sens?


Chińska rewolucja bezgotówkowa

Wątpliwość ta pojawia się w związku z rewolucją, którą w ciągu ostatnich 4-5 lat przeszły Chiny w zakresie rozwoju mobilnych płatności z wykorzystaniem smartfonów. Niesamowitym jest zawrotne tempo, w jakim większa część społeczeństwa zrezygnowała z użycia gotówki. Tak jak na Zachodzie symbolami wolności finansowej stały się karty kredytowe z logiem Visa czy Mastercard, tak w Chinach są nimi dwie dominujące aplikacje płatnicze: Alipay i WeChat.

Wzrost rynku płatności mobilnych w Chinach w bilionach USD. Źródło: youtube.com (Rediscovering China)

Tak dynamiczny przeskok stał się możliwy dzięki powszechnemu dostępowi do internetu – szacunkowa liczba internautów w Chinach wynosi blisko 900 milionów, tzn. tyle ile łączna populacja Japonii, Rosji. Meksyku i Stanów Zjednoczonych, z czego zdecydowana większość korzysta z sieci mobilnych. W roku 2018, łączna kwota płatności mobilnych w państwie środka wyniosła 17 bilionów dolarów. Należy zwrócić uwagę, że kraj ten przeskoczył jedną fazę rozwoju płatności, którą na Zachodzie są karty płatnicze, co było wynikiem m.in. dość niskiego stopnia dostępu do tradycyjnych usług bankowych i trudności w zbudowaniu zdolności kredytowej.

Chińska Republika Bezgotówkowa – czy potrzebna jest chińska Libra?
Płatność przy pomocy aplikacji mobilnej i kodu QR. Źródło: youtube.com

Ogromny niezagospodarowany segment wykorzystały platformy do płatności mobilnych, wśród których dominuje dwóch graczy odpowiadających za ponad 90% rynku: Alipay i WeChat. W ciągu kilku lat doszło do istnej rewolucji, dzięki której dostęp do natychmiastowych, tanich płatności zyskały setki milionów osób. Obecnie nawet uliczni grajkowie pokazują kod QR, na który przechodnie mogą przelewać środki za kilkoma kliknięciami w telefon. Z kolei rodziny osób odbywających karę w pekińskich więzieniach mogą im przesyłać środki za pomocą WeChat lub Alipay.

Coraz częstsze stały się przypadki odmawiania w punktach handlowych przyjmowania gotówki (w roku 2018 odnotowano oficjalnie 602 tego typu przypadki), w związku z czym Chiński Bank Ludowy wydał oficjalne obwieszczenie przypominające, że RMB także w formie gotówkowej jest środkiem płatniczymi i że tego typu odmowy są nielegalne.

Dominują dwaj główni gracze

Na rynku chińskim dominuje dwóch potentatów – Tencent i Alibaba, z których każdy przetwarza więcej transakcji w ciągu miesiąca niż PayPal na całym świecie w ciągu całego roku. Alipay należy do spółki Ant Financial, stowarzyszonej z chińskim gigantem e-commerce Alibabą i ma ponad 900 mln użytkowników na całym świecie, w tym 700 mln w Chinach. Jest obecnie jedną z najwyżej wycenianych spółek fintechowych na świecie. Drugą najpopularniejszą aplikacją jest WeChat, znajdujący się w rękach firmy Tencent Holdings. Pierwotnie był to popularny komunikator dodatkowo z podobnymi funkcjami co Facebook i Instagram. Obecnie obie firmy odpowiadają za ponad 93% rynku.

Chińska Republika Bezgotówkowa – czy potrzebna jest chińska Libra?
WeChat i Alipay odpowiadają za 93% rynku płatności mobilnych w Chinach.

Zarówno Alipay jak i WeChat to obecnie platformy lifestylowe, których zastosowanie znacznie wykracza poza płatności i trudno znaleźć ich odpowiedniki na Zachodzie. Można za ich pomocą m.in. zamówić taksówkę, jedzenia, wypożyczyć rower, zapłacić za bilety w kinie, opłacić rachunki, zarządzać różnymi aktywami, nabyć ubezpieczenie a nawet zapłacić mandat. Firmy te poszerzają swoją działalność za granicę – ich systemy płatnicze działają już w ponad 40 krajach.

Zobacz również: Alibaba zgłosił patent dot. technologii Blockchain

Alipay, którego popularny slogan brzmi „prostota dzięki zaufaniu” (ang trust makes it simple) tworzy punktowy system oceny firm i klientów. Im częściej korzysta się z aplikacji, tym większy osiąga się wynik oraz otrzymuje się lepsze oferty np. przy robieniu zakupów. Wokół systemu płatności nabudowano szereg innych produktów, jak np. system, który wykorzystuje resztę wydawaną przy zakupach i automatycznie przeznacza te środki na inwestycje.


Już teraz skorzystaj z serii darmowych materiałów edukacyjnych i dołącz do Strefy eLearn portalu Comparic.pl!

Dostępne na Zachodzie komunikatory typu WhatsUp czy Messenger w ramach Faceboka bledną wobec funkcjonalności, jakie daje WeChat. W Chinach pełni on funkcję nieformalnego ID wykorzystywanego w niemal każdym obszarze codziennego życia, np. przy dzieleniu rachunków w restauracji. To także hybrydowa platforma e-commerce, która dla chińskich millenialsów jest ważniejsza niż tradycyjne portfele. Mimo, że liczbę internautów w Chinach szacuje się na blisko 900 milionów, kont WeChat jest ponad miliard – część osób ma ich kilka, gdyż w ramach jednego profilu można posiadać do 5 tys. kontaktów.

Bezgotówkowe Chiny w filmie Rediscovering China

Obraz coraz bardziej bezgotówkowych Chin oraz dużych zmian w stylu życia jakie wprowadziły wspomniane wcześniej platformy mobilne przedstawia materiał filmowy (w języku angielskim) zatytułowany Rediscovering China (Odkrywamy Chiny na nowo). Jak dowiadujemy się bezpośrednio od pytanych respondentów, obecnie użytkownicy płatnościowych aplikacji mobilnych nie obawiają się o bezpieczeństwo. Jako zabezpieczenia stosuje się oprócz hasła, także odcisk palca i funkcję rozpoznawanie twarzy.

Rzecz jasna pojawiały się przypadki oszustw, takie jak np. podmienianie kodów na rowerach, gdzie środki trafiały na rachunki oszustów. Dlatego w sierpniu 2018 Alipay wprowadził ulepszenia – funkcję opóźnionego transferu, co wcześniej wdrożył także WeChat. Jak podaje w filmie przedstawicielka Alipay, bezpieczeństwo transakcji jest priorytetem i podaje, iż odsetek oszustw w przypadku Alipay to zaledwie 5 na 10 mln transakcji.

Jak dowiadujemy się z materiału filmowego, branża jest uregulowana przez Ludowy Bank Chin. W roku 2018 powstała instytucja o nazwie NetsUnion Clearing Corporation (NUCC), wśród której udziałowców są zarówno przedsiębiorstwa państwowe jak i prywatne. Wcześniej środki w ramach płatności trafiały na konta firm mobilnych, a dopiero później do banku. Wzbudziło to obawy władz, że firmy te mogą przetrzymywać środki klientów, by zarabiać na odsetkach. NUCC jest obecnie stroną trzecią pomiędzy operatorem płatności a bankiem. Zajmuje się też wykrywaniem praktyk prania pieniędzy i nielegalnych transferów. Wszystkie środki użytkowników przechowywane przez Alipay czy WeChat muszą być zdeponowane w banku centralnym.

Największym wyzwaniem dla branży jest wykorzystywanie danych osobowych podczas transakcji – przy niektórych płatnościach wymagane jest podanie numeru ID lub nawet zeskanowanie dokumentu potwierdzającego tożsamość. W filmie o kwestiach związanych z prywatnością opowiada Liu Zhinquin – członek wiodącego chińskiego think-tanku finansowego.

Chińska Republika Bezgotówkowa – czy potrzebna jest chińska Libra?
Robot Alipay (patrz czerwona strzałka), który potwierdza realizację transakcji za pomocą funkcji głosowej. Źródło: youtube (Rediscovering China)

Rediscovering China pokazuje liczne przykłady na to, jak aplikacje mobilne wpłynęły na jakość życia zwykłych obywateli. Sprzedawczyni owoców i warzyw na targu w mieście Hangzhou od pewnego czasu ma nowego pomocnika – jest nim przenośny robot od Alipay, który rozlicza płatności od klientów płacących smartfonami, informując sprzedawczynię na głos, że środki trafiły na jej rachunek.  Nie musi ona też chodzić już do banku – wszystko rozlicza aplikacja. Jednak trzyma w zanadrzu gotówkę, którą jeszcze czasami posługują się starsze osoby.

W innym przykładzie pokazana zostaje bezobsługowa restauracja, w której jedzenie zamawia się sczytując kod QR umieszczony na stoliku, zaś gdy danie jest gotowe, przychodzi informacja na aplikację, zaś klient odbiera je ze specjalnej skrytki.Aplikacje mobilne typu Alipay dały także szansę osobom niepełnosprawnym. W filmie pokazany jest przykład osoby niedowidzącej, która prowadzi biznes agencji turystycznej dzięki odpowiednim funkcjonalnościom głosowym w smartfonie.

Rewolucja w Chinach, bez rewelacji na Zachodzie

Wydawać by się mogło, że zintegrowanie platformy do płatności mobilnych z profilem w mediach społecznościowych jest genialnym pomysłem, jednak tego typu inicjatywy nie sprawdziły się dotychczas na Zachodzie, o czym świadczą m.in. słabe wyniki powstałej w 2015 roku usługi płatności zintegrowanej z komunikatorem na Facebooku. W krajach zachodnich użytkownicy stawiają na rozdzielność między portfelem do płatności mobilnych a profilem społecznościowym. Chińscy internauci nie mają obiekcji przed powierzaniem środków pieniężnych oraz dzieleniem się informacjami na temat zachowań konsumenckich z firmami typu Alibaba czy Tencent.

Chiny są obecnie największym rynkiem na świecie pod względem e-commerce i odbywa się tam aż 40% wszystkich transakcji w tym zakresie. Szacuje się, że do roku 2020 chińscy konsumenci będą dokonywać płatności mobilnych na kwotę 45 bilionów USD, co w praktyce oznacza, że już w przyszłym roku Chiny staną się krajem praktycznie bezgotówkowym. Płatności mobilne pozwoliły Chińczykom uporać się z wieloma problemami związanymi z przeludnieniem, takimi jak stanie w kolejkach w sklepach czy załatwianie formalności w bankach.

Można powiedzieć, że firmom takim jak Alibaba i Tencent udało się w dużej mierze już osiągnąć pod względem funkcjonalnym to, do czego zmierza Facebook planując uruchomienie Libra Coin. Walutą, którą Chińczycy płacą za pomocą Alipay i WeChat jest chiński juan, jednak może się to zmienić, jeśli sfinalizowane zostaną plany wypuszczenia waluty cyfrowej przez bank centralny. Można przypuszczać, że będzie ona silnie powiązana RMB.



tokeneo

Zostaw komentarz logując się za pomocą Facebook

To również Cię zainteresuje - Comparic24.tv

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here