W niniejszym artykule zajmiemy się spółkami z szeroko rozumianego sektora energetycznego w Stanach Zjednoczonych, a dokładniej z branży wydobywczo-rafineryjnej. Sektor ten jest mocno uzależniony jest od cen ropy naftowej oraz gazu ziemnego, czyli obok węgla kopalnego głównych surowców energetycznych wykorzystywanych na całym świecie. Potentatami w wydobyciu surowców energetycznych są takie kraje, jak Arabia Saudyjska, Rosja oraz od niedawna Stany Zjednoczone. W tym ostatnim kraju od ponad dekady trwa tak zwana rewolucja łupkowa, dzięki czemu USA wskoczyło do czołówki krajów wydobywających ropę oraz gaz ziemny.


Sektor energetyczny w USA

Wydobycie ropy w USA rozpoczęło się w XIX wieku, ale na dobre ruszyło w latach 20 ubiegłego wieku. W tym okresie prężnie rozwijała się branża przemysłu naftowego w Teksasie. Na początku eksploatacji ropa znajdowała się pod dużym ciśnieniem, co ułatwiało jej wydobycie. Wystarczyło zrobić odwiert i podstawić cysterny.

Do lat 50. XX wieku praktycznie nie martwiono się o zasoby ropy w USA. Wydobycie ropy w tym okresie rosło diametralnie. Surowiec był tani i nikt nie przejmował się jego oszczędzaniem. Lata 50. słynną z paliwożernych samochodów oraz mody na domy na przedmieściach. Przeciętny Amerykanin pokonywał trasę o długości kilkudziesięciu kilometrów, aby dostać się do pracy. Jednak już w tym okresie pojawiały się sceptyczne głosy, że surowca może kiedyś zabraknąć. Jednym z pierwszych, który alarmował o możliwości wyczerpaniu się złóż był geofizyk Marion King Hubbert. Przewidział, że szczyt wydobycia przypadnie na lata 70. ubiegłego wieku. Niestety w tamtym okresie jego predykcje zostały zlekceważone.

W latach 60. nastąpił prawdziwy boom naftowy, a spółki wydobywające uważały, że zasobów ropy starczy na stulecia. Ropy wydobywano tak dużo, że stanowa komisja regulująca wydobycie tego surowca, Railroad Commission of Texas, musiała wprowadzić limity, aby nie doszło do załamania się cen.

Tak, jak to przewidział Hubbert w latach 70. XIX wieku zaczęło brakować ropy. Konieczny stał się import tego surowca. Railroad Commission of Texas zniósł limity wydobycia, a Hubbert ponownie ostrzegał, że został osiągnięty szczyt wydobycia. Jednak kolejny raz został zignorowany, a branża tłumaczyła obecną sytuację niedofinansowaniem. Specjaliści z branży twierdzili, że po uruchomieniu nowych szybów znowu zacznie rosnąć wydobycie. Rzeczywiście powstały nowe szyby naftowe, przez dekadę ich liczba zwiększyła się 4-5 razy, ale w tym okresie wydobycie spadło o 30%.

W końcu eksperci zaczynają przyznawać, że surowca może zabraknąć szybciej, niż to zakładali wcześniej. Do 2005 roku Stany Zjednoczone importowały 70% zużywanej ropy naftowej. Po drodze doszło jeszcze do kilku kryzysów naftowych, ze względu na używanie surowca do celów politycznych, między innymi przez kraje zrzeszone w OPEC (słynny kryzys naftowy w 1973 roku).

Rozwój technologii sprawił, że zaczęto łączyć wiercenia poziome ze szczelinowaniem hydraulicznym, co pozwoliło rozpocząć w 2005 roku tak zwaną rewolucję łupkową. Stany Zjednoczone stały się bardziej samowystarczalne, a wydobycie w latach 2007 – 2014 rosło o 50% rok do roku. Stany nie tylko zwiększyły swoje bezpieczeństwo energetyczne, ale również zaczęły eksportować ropę oraz gaz ziemny do innych krajów. W 2015 roku import netto (eksport – import) spadł do 24%. Całkowity zakaz eksportu ropy zniesiono pod koniec 2015 roku, po 40 latach, co ma spowodować, że USA staną się potęgą na tym polu.

Stany Zjednoczone znalazły się w czołówce krajów wydobywających ropę naftową obok Arabii Saudyjskiej oraz Rosji. Jednak w USA są najwyższe koszty wydobycia tego surowca, przynajmniej z łupków. Średni koszt wydobycia metodą łupkową oscyluje wokół 70 USD. W Rosji jest to około 40 USD, a w Arabii Saudyjskiej nawet w okolicach 20 USD. Dopóki ceny ropy mocniej nie wzrosną, a obecnie oscylują koło 50 USD za baryłkę (marzec 2017 roku), to trudno mówić o rychłym podbijaniu innych rynków przez Amerykę.

Sektor energetyczny można podzielić na branżę wydobywczą oraz przetwarzania produktów ropopochodnych. Dwie korporacje przewodzą w tych branżach w USA. Jest to Chevron Corporation oraz Exxon Mobil Corporation. Przyjrzyjmy się im bliżej.

ExxonMobil Corporation

Rafinera Exxon w Baytown. Żródło: Thompson Reuters

John Davison Rockefeller w 1870 roku założył firmę Standard Oil. Spółka miała siedzibę w Cleveland, w stanie Ohio. Działalność firmy obejmowało wydobycie, przerób, dystrybucję gazu oraz ropy oraz wytwarzanie wyrobów chemicznych.

W tamtym okresie było to największe przedsiębiorstwo petrochemiczne i jedno z pierwszych wielonarodowych korporacji na świecie. Jednak w 1911 roku firma musiała podzielić się na mniejsze jednostki ze względu na wyrok Sądu Najwyższego Stanów Zjednoczonych w sprawie sprzecznych działań spółki z obowiązującym prawem antymonopolowym. Przedsiębiorstwo uznano za monopol i zostało zmuszone do podziału. Powstało kilka mniejszych firm, w tym między innymi:

  • Standard Oil of New Jersey, które następnie zmieniono na Exxon,
  • Standard Oil of New York, które przemianowano na Mobil.

Następnie w wyniku połączenia dwóch spółek Exxon oraz Mobil powstało pod koniec 1999 roku przedsiębiorstwo ExxonMobil. Firma jest jedną z największych spółek pod względem kapitalizacji notowanych na giełdzie. Zajmuje się poszukiwaniem nowych złóż surowców energetycznych, wydobyciem, przerobem oraz sprzedażą wyrobów ropopochodnych.

Kilka istotnych danych rynkowych (stan na marzec 2017 roku)

  • Prezes firmy (od 1 stycznia 2017 roku) – Darren W. Woods
  • Liczba pracowników – 73 500
  • Siedziba główna – Irving, Texas
  • Wyemitowane akcje(Shares Outstanding) – 4,15 mld
  • Akcje w obiegu (Float)– 4,13 mld
  • Akcje w posiadaniu osób wtajemniczonych (Insiders) – 0,28%
  • Akcje w posiadaniu inwestorów instytucjonalnych (Institutions) – 53,5%
  • Kapitalizacja giełdowa (Market Cap) – 336,82 mld USD
  • Wskaźnik Cena/Zysk (Price/Earnings) – 43,39
  • Wskaźnik Cena/Zysk (Price/Earnings) dla całej branży – 35,81
  • Wskaźnik P/E CAPE Shillera – 11,61
  • Przez ostatnie 13 lata, wskaźnik P/E CAPE Shillera najwięcej wynosił 25.68, najmniej 9.33, a mediana wynosi 13.13.
  • Wskaźnik P/E CAPE Shillera dla całej branży – 11 ,78
  • Przychody (Revenue) za 2016 rok – 197,50 mld USD
  • Wzrost przychodów – (-16,59%)
  • EBITDA za 2016 rok – 23,24 mld
  • Dochód netto (Net Income) za 2016 rok – 7,84 mld USD
  • Zysk na akcję (Earnings Per Share) za 2016 rok – 1,87
  • Wzrost zysków za 2016 rok – (-51,16%)
  • Dywidenda (Dividend) za 2016 rok – 0,75 USD
  • Stopa dywidendy (Dividend Yield), prognoza – 3,69%
  • Stopa dywidendy za okres 4 lat (4 Year Average Yield) – 3,09%

Chevron Corporation

Autor: Coolcaesar, na licencji CC

Początki firmy sięgają XIX wieku, kiedy zostały odkryte złoża ropy naftowej w Kalifornii, co przyczyniło się do powstania w 1879 roku spółki Pacific Coast Oil Company, którą uważa się za matkę firmy Chevron. W 1900 roku Pacific Oil zostało kupione za 761 000 USD przez firmę Standard Oil, której właścicielem był John D. Rockefeller.

W 1984 roku Standard Oil Corp. of California, w skrócie SoCal przejęło firmę Gulf Oil i zmieniło nazwę na Chevron Corporation. W styczniu 1996, Chevron oraz NGC Corporation ogłosiły plany, by połączyć część Chevronu odpowiedzialną za gaz ziemny z NGC. Kolejna fuzja miała miejsce w 2001 roku z firmą Texaco za bagatela 45 mld USD. Chevron zmienił nazwę na Chevron Texaco, by w 2005 roku ponownie wrócić do nazwy Chevron Corporation. W sierpniu 2005 roku Chevron zakupił spółkę Unocal Corporation za 18 mld USD, zwiększając swoje rezerwy paliwowo-gazowe o około 15 procent. W 2010 roku Chevron przejął spółkę Atlas Energy za 4,3 mld USD.

Spółka jest drugą, co do wielkości firmą energetyczną w USA obok ExxonMobil oraz znajduje się w szóstce największych firm na świecie. Zajmuje się praktycznie wszystkim, co jest związane z surowcami energetycznymi, w tym w wydobycie oraz produkcję, rafinację, wytwarzaniem oraz sprzedażą chemikaliów.

Kilka istotnych danych rynkowych (stan na marzec 2017 roku)

  • Prezes firmy (od 1 stycznia 2010 roku) – John S. Watson
  • Liczba pracowników – 55 200
  • Siedziba główna – San Ramon, Kalifornia
  • Wyemitowane akcje (Shares Outstanding) – 1,89 mld
  • Akcje w obiegu (Float) – 1,89 mld
  • Akcje w posiadaniu osób wtajemniczonych (Insiders) – 0,04%
  • Akcje w posiadaniu inwestorów instytucjonalnych (Institutions) – 65,54%
  • Kapitalizacja giełdowa (Market Cap) – 204,43 mld USD
  • Wskaźnik Cena/Zysk (Price/Earnings) – –
  • Wskaźnik Cena/Zysk (Price/Earnings) dla całej branży – 35,81
  • Wskaźnik P/E CAPE Shillera – 11,65
  • Przez ostatnie 13 lata, wskaźnik P/E CAPE Shillera najwięcej wynosił 21.91, najmniej 7.28, a mediana wynosi 12.33.
  • Wskaźnik P/E CAPE Shillera dla całej branży – 11 ,78
  • Przychody(Revenue) za 2016 rok – 110,48 mld USD
  • Wzrost przychodów – (-14,92%)
  • EBITDA – 14,12 mld
  • Dochód netto (Net Income) za 2016 rok – (-497) mln USD
  • Zysk na akcję (Earnings Per Share) za 2016 rok – (-0,27)
  • Wzrost zysków – (-111,19%)
  • Dywidenda (Dividend) za 2016 rok – 1,08 USD
  • Stopa dywidendy (Dividend Yield), prognoza – 4%
  • Stopa dywidendy za okres 4 lat (4 Year Average Yield) – 3,82%

Podsumowanie

Spółki z branży energetycznej zależą przede wszystkim od koniunktury na rynku surowców energetycznych, głównie ropy naftowej oraz gazu ziemnego. Takie spółki, jak ExxonMobil oraz Chevron są również zależne od kursu dolara amerykańskiego, gdyż część produkcji jest przeznaczona na eksport.

Ciężkie czasy spółki przeżywały w latach 2014-2016. W tym okresie ceny ropy WTI spadły z okolic 100 USD za baryłkę w pobliże 30 USD za baryłkę. Silnemu spadkowi cen ropy oczywiście towarzyszyła mocna aprecjacja dolara amerykańskiego, a indeks dolarowy wzrósł z okolic 80 do 100, a głównej parze walutowej EUR/USD na początku 2015 roku niewiele brakowało do parytetu.

Inwestując w tego typu spółki zawsze trzeba brać pod uwagę sytuację na rynku surowców. Obecnie ze względu na bardzo rozwinięty rynek terminowy obserwowanie koniunktury na rynku surowców nie powinno przysparzać wielu problemów. Na rynku towarowym, tak jak na rynku kapitałowym, mamy wiele indeksów pozwalających na zorientowanie się w ogólnej sytuacji. Jednym z głównych indeksów rynku towarowego jest indeks CRB (Commodity Research Bureau) obrazujący sytuację na rynku surowców energetycznych, metali szlachetnych, przemysłowych oraz towarów rolnych. Oczywiście sytuacja na rynku kapitałowym również ma znaczenie dla wyceny poszczególnych akcji. Podczas bessy spadają ceny akcji spółek przewartościowanych, ale również te o dobrych fundamentach.

Partnerem cyklu jest TMS Brokers

Zostaw komentarz logując się za pomocą Facebook



STO

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here